Paslanmaz Çelik Üretimi Nasıl Yapılır ?

Paslanmaz çelikler, sahip oldukları özellikler ve kullanıldıkları alanlara katmış oldukları yaralar nedeniyle her geçen gün daha yaygın bir şekilde kullanılmaktadır. Ancak paslanmaz çelik denildiği zaman, tek bir çelik türü olarak anlaşılmamalıdır. Paslanmaz çelikler üretim yöntemlerine, içerisinde bulunan elementlerin miktarına ve yapısal özelliklerine bağlı olarak farklı sınıflandırmalara tabi tutulmaktadır. Bu durum ortaya çok fazla paslanmaz çelik türünün çıkmasını da beraberinde getirmektedir. Esasında paslanmaz çelik, hurda demirlerin geri dönüştürülmesi ve bazı elementler ile zenginleştirilerek işlenmesi ile elde edilmektedir. Paslanmaz çeliğe esas karakterini kazandıran da kullanılan elementlerdir.

Kullanılan Malzemeler

Paslanmaz çelik imalatında kullanılan elementlerin her biri farklı özellikler kazandırmaktadır. Ancak kullanılan malzeme kadar, ne ölçüde kullanıldığı da önem arz etmektedir. Bu doğrultuda ilk olarak kromdan bahsetmek mümkündür. Paslanmaz çeliğe paslanmazlık özelliğini kazandıran krom, maksimum yüzde 25 civarında kullanılabilmektedir. Bir paslanmaz çelik malzemenin içerisindeki krom miktarının artması, korozyon direncinin de aynı oranda artması anlamına gelmektedir. Kromun yanı sıra nikel de paslanmaz çeliklerde kullanılan malzemelerden biridir. Nikel paslanmaz çeliğin hem korozyon direncini arttırmakta hem de daha dayanıklı hale gelmesini sağlamaktadır. Ancak nikelin fazla eklenmesi, paslanmaz çeliğin çok sertleşmesine ve neticede şekillendirilme zorluğuna yol açmaktadır. Ayrıca nikel pahalı bir element olmasından dolayı, maksimum yüzde 7-8 oranında kullanılmaktadır. Bu oranın üzerine çıkılması, paslanmaz çeliğin maliyetinin çok yükselmesine yol açmaktadır.

Paslanmaz çeliğin içerisinde bulunan elementlerden bir diğeri de karbondur. Paslanmaz çeliklerde karbon kullanımı kısıtlı tutulmaktadır. Esasında paslanmaz çeliğin daha dayanıklı ve sert olmasını sağlayan karbon, fazla kullanılması durumunda kırılmaya neden olabilecek düzeyde sertleşmeye yol açmaktadır. Paslanmaz çeliğin hassasiyetini azaltmak için de titanyumdan yararlanılmaktadır. Paslanmaz çelik malzemenin aşırı sert olmasını engellemekte ve dengeleyici bir işlev görmektedir.

Paslanmaz Çelik Sınıfları

Paslanmaz çelik üretimi yapılırken kullanılan malzemeler ve bu malzemelerin kullanım oranları, farklı kalite sınıflarının ortaya çıkmasına neden olmaktadır. Yaygın olarak bilinen ve kullanılan paslanmaz çelik sınıflarından bazıları şunlardır:

  • 303 Paslanmaz Çelik: Paslanmaz çelik sınıfları arasında, paslanmazlık oranı en düşük çelik türlerinden biridir. Daha çok gündelik kullanım ya da dekoratif amaçlarla başvurulan 303 paslanmaz çelik, işlenebilir olmasıyla ön plana çıkmaktadır. Bu durum çok sert olmamasından kaynaklanmaktadır.
  • 304 Paslanmaz Çelik: 304 sınıfı paslanmaz çelikler tüm dünya genelinde hem en çok bulunan hem de en yaygın kullanılan paslanmaz çelik türüdür. Korozyon direnci bakımından ortalama bir değere sahiptir, ancak yine de mükemmel değildir. Öne çıkan özelliği ise kolayca kaynak yapılabilir olmasıdır.
  • 316 Paslanmaz Çelik: Farklı çelik türlerinin bir karşımı olarak tanımlanabilecek 316 paslanmaz çelik hem korozyon direnci hem de kaynak yapılabilir olması açısından iyi bir puana sahiptir. Ayrıca dövülebilir olması da bu çeliğin önemli özelliklerinden biridir. Korozyon riskinin orta düzeyde olduğu alanlar için ideal paslanmaz çeliklerden biridir.
  • 4462 Paslanmaz Çelik: Paslanmaz çelik türleri arasında, korozyon direnci en yüksek olan malzemedir. Dubleks paslanmaz çeliğin imalatında hem krom hem de nikel yüksek oranda kullanılmaktadır. Bu durum bir yandan yüksek korozyon direncine; öte yandan ileri düzeyde dayanıklılığa imkân sağlamaktadır. Korozyon tehdidinin ağır ve sürekli olduğu alanlar için tasarlanmıştır.

Paslanmaz Çelik Kullanılan Ürünler ve Sektörler

Sahip olduğu özellikler ve sağladığı avantajlar dolayısıyla paslanmaz çeliğin kullanım alanı her geçen gün genişlemektedir. Endüstriyel alanlar, paslanmaz çelik kullanımının en yaygın olduğu yerlerdir. Yüksek korozyon direnci özelliği nedeniyle ağır sanayi ve petrokimya endüstrisinde, paslanmaz çeliğe önemli bir rol düşmektedir. Ayrıca otomotiv üretiminde, hafif sanayinin çeşitli kollarında, gıda ile temasa uygun olması dolayısıyla gıda endüstrisinde de bu malzemeye yer verilmektedir. Ayrıca mutfak malzemelerinin imalatında ve çeşitli mekanların dekorasyonlarında da paslanmaz çelik kullanımına rastlanmaktadır.

 Korozyon Dayanımı

Paslanmaz çeliklerin en belirgin özellikleri, korozyon dayanımlarıdır. Malzemenin korozyona karşı ne denli dirençli olduğu ise içerisinde bulunan elementler tarafından belirlenmektedir. Nikel ya da krom gibi elementlerin yüksek oranlarda eklenerek üstün nitelikli paslanmaz çeliklerin üretilebilmesi mümkündür. Ancak bu durum, üretilecek çeliğin maliyetinin ve dolayısıyla da piyasa fiyatının çok yüksek olması anlamına gelmektedir. Bu yüzden de fiyat ve kalite arasında bir denge kurulması önem arz etmektedir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Bizi Arayın